
Herdenking 4 mei 2026 bij het Joods Monument op het Rabbijn Maarsenplein – Toespraken van wethouder Mariëlle Vavier en Lotte van Basten Batenburg, fractievoorzitter van de VVD in de Haagse gemeenteraad.

Den Haag doet dit jaar voor de twaalfde keer mee aan het programma OPEN JOODSE HUIZEN/HUIZEN VAN VERZET, een landelijk programma van ‘sprekende herdenkingen’. Van 30 april tot en met 5 mei vertellen in Den Haag familieleden, onderzoekers, buurtbewoners en historici over het Joodse leven voor, tijdens en na de oorlog. Ook is er aandacht voor verzetsverhalen.

Bij het monument van de Parnassia Groep is op 4 mei 2026 om 11.00uur de herdenking van de Joodse psychiatrische patiënten en de vele Joodse onderduikers die de oorlog niet hebben overleefd. Het monument staat op de plaats waar de Ramaer-kliniek stond. In deze psychiatrische instelling zaten in 1942 honderden Joden ondergedoken.

In november 2025 verscheen het boek ‘In afwachting van jullie terugkeer. De oorlogsgeschiedenis van de Haagse families Weijl en Cohen’. Liesbeth Molenberg en Brigitte Weusten schreven dit indrukwekkende boek over hun families aan de hand van vele historische bronnen. Het boek geeft niet alleen verhalen, maar toont ook vele brieven, foto’s, dagboekaantekeningen en officiële documenten.

Joodse antiquairs die voor de Tweede Wereldoorlog in de Haagse binnenstad een zaak hadden, waren ook ver buiten de stadsgrenzen van Den Haag bekend. Jacob Reens, Salomon en Samuel Alberge, Wolf Barendse, Moses en Alexander Huisman, Abraham Falkenburg, Salomon van Leeuwen en Jacob Reens en anderen waren in de wereld van de antiekhandel gerenommeerde namen. Op een steenworp afstand van elkaar zaten hun antiekzaken in Den Haag aan het Noordeinde, het Spui, de Plaats en de Denneweg. Maar na de oorlog pronkte daar nauwelijks antiek meer achter de winkelramen, de meeste antiekzaken met Joodse eigenaren waren verdwenen. De Duitse bezetter had met een dreun een einde gemaakt aan deze antiekzaken.

Postzegelwinkel Manuskowski is laatste stukje goed zichtbare geschiedenis van de Joodse buurt in Den Haag. De zaak dreigt te verdwijnen, maar er zijn initiatieven tot behoud van de winkel. Er zijn meerdere plannen van het pand een voorlichtingscentrum over de voormalige Joodse buurt en Joods Den Haag te maken. In de gemeenteraad van Den Haag is deze maand een breed gesteunde motie ingediend, waarin centraal staat het pand aan de Wagenstraat 105 – waarin postzegelzaak Manuskowski is gevestigd – in te zetten om het Joodse leven in Den Haag beter zichtbaar te maken voor een groter publiek.

Den Haag doet dit jaar voor de elfde keer mee aan het programma Open Joodse Huizen/Huizen van Verzet, een landelijk programma van ‘sprekende herdenkingen’. Op 1, 2, 3 en 4 mei vertellen een tijdgetuige, nabestaanden, bewoners van huizen en historici over het Joodse leven voor, tijdens en na de oorlog in Den Haag. Ook is er aandacht voor verzetsverhalen.

De wiskundige Rehuel Lobatto (1797-1866) was de eerste Joodse hoogleraar in Nederland. Hij doceerde wiskunde aan de Koninklijke Academie te Delft en de Polytechnische school te Delft, (voorlopers van de huidige Technische Universiteit Delft). Hij woonde een groot deel van zijn leven in Den Haag en was voorzitter van de Portugeesch Israëlitische Gemeente in Den Haag. Hij ligt begraven op de Joodse begraafplaats aan de Scheveningseweg in Den Haag.

Van 1913 tot 1963 was aan het Noordeinde 138-140 de grote tapijtenzaak van de Turkse-Joodse familie Benezra gevestigd. Bewaard gebleven foto’s leidden tot een zoektocht naar de geschiedenis van deze familie en de tapijtenzaak. Het bleek een zoektocht die leidde tot ver over de Nederlandse grenzen, van Turkije, via Duitsland en Nederland naar Australië en Canada.

In 1915 vestigde de Poolse familie Splitter zich in Scheveningen. Het was het begin van de bloeiende bontonderneming Splitter Frères in Den Haag, Antwerpen en Amsterdam. Er kwam een chique bontwinkel aan de Hoogstraat 14 in Den Haag, die tot 1962 heeft bestaan. Tijdens de Tweede Wereldoorlog confisqueerde de bezetter de winkels. Vele leden van de familie Splitter werden vermoord in concentratiekampen. Na de oorlog hebben de broers David en Markus Splitter de bontzaak weer opgebouwd.

Den Haag doet dit jaar voor de tiende keer mee aan het programma Open Joodse Huizen/Huizen van Verzet, een landelijk programma van ‘sprekende herdenkingen’. Op 2, 3, 4 en 6 mei vertellen een tijdgetuige, nabestaanden, bewoners van huizen en historici over het Joodse leven voor, tijdens en na de oorlog. Ook is er aandacht voor verzetsverhalen.

Op 20 september houdt Eddy Boas een lezing in het CHAJ centrum in Den Haag. Aan het begin van de Tweede Wereldoorlog is Eddy Boas geboren in Den Haag. Al vele jaren woont hij in Sydney in Australië. In 2017 publiceerde hij zijn autobiografische roman ‘I’m not a victim. I’m a survivor’ (Ik ben geen slachtoffer. Ik ben een overlever). Daarin vertelt hij het verhaal over zijn familie gedurende en na de Tweede Wereldoorlog en hoe hij erin slaagde zijn leven in Australië op te bouwen na de verschrikkingen van de oorlog.